Vetpreparaten

Vetten aanvullen? Wie had dat ooit gedacht? Vet zat namelijk heel lang in het verdomhoekje. Vet levert ruim twee keer zo veel energie als koolhydraten en eiwitten en maakt dus dik, was de gedachte. Het ene vet is echter het andere niet en in de jaren negentig maakte het onderscheid tussen ‘goede’ en ‘slechte’ vetten zijn entree in de sportvoedingsliteratuur.

Vetten (triglyceriden) vormen de belangrijkste energiereserves in ons lichaam, want vet (9 kcal per gram) levert ruim twee keer zoveel energie als eiwitten (4.2 kcal per gram) en koolhydraten (4.2 kcal per gram). Juist vanwege hun energiedichtheid werden vetten in fitness sterk gemeden. Inmiddels wordt er voor de gezondheid rekening gehouden met 'goede' en 'slechte' vetten en hun effect op het cholesterolgehalte en de samenstelling daarvan in het bloed. Het zijn met name de verzadigde vetten die voor een ongewenste verhoging van het LDL-cholesterol (low density lipoproteins) ten opzichte van het HDL-cholesterol (high density lipoproteins) zorgen, waardoor het risico op hart- en vaatziekten toeneemt. De enkelvoudig en meervoudig onverzadigde vetten bevorderen juist weer een gezonde(re) verhouding van het LDL-HDL cholesterol.

Inmiddels is ook duidelijk dat een te lage vetconsumptie (onder de 20% van de dagelijkse energie-inname) een remmend effect heeft op met name het voor de spieropbouw belangrijke mannelijke geslachtshormoon testosteron. Een vetconsumptie van 25-30% die voornamelijk bestaat uit meervoudige en enkelvoudige onverzadigde vetzuren is vanuit fitnessoogpunt ideaal. De gemiddelde vetconsumptie ligt op 40-45% en bevat nogal wat ongezonde vetten.

Drie 'bijzondere' vetten hebben zich een plaats weten te verwerven in de schappen van de sportvoedingshandel. Het zijn de MCT's (medium chain triglycerides), de omega-3 vetzuren, en CLA (linoleenzuur).

MCT's

MCT's zijn verzadigde vetzuren met een middellange keten (6-12 koolstofatomen) en een iets lagere calorische waarde waardoor ze sneller opgenomen en als energie verbruikt worden. Dit geeft hen een 'koolhydraatachtig' karakter waardoor ze interessant worden voor sporters. De claim is, dat ze het uithoudingsvermogen verbeteren door koolhydraatsparend te werken. Dit effect is niet wetenschappelijk bewezen. Bij gebruik van hoge doseringen MCT's tijdens inspanning kunnen maag- en darmklachten optreden. Concluderend lijken MCT’s dus van weinig praktisch nut, zeker vanuit het oogpunt van een slanker, strakker en sterker lichaam.

Omega-3 vetzuren

Omega-3 vetzuren zijn een bepaald type meervoudig onverzadigde vetzuren die van nature met name voorkomen in visoliën. De claims zijn: vergroting van de spiermassa en het uithoudingsvermogen door stimulering van de afgifte van groeihormoon en versoepeling van het celmembraan waardoor het zuurstoftransport wordt bevorderd. Deze effecten zijn niet wetenschappelijk bewezen.

CLA

CLA (Linoleenzuur) is een essentieel vetzuur en kan niet door het lichaam worden opgenomen. De claim is dat het gebruik van CLA het lichaamsvetpercentage verlaagd en spiermassa opbouwt. Mogelijk ook heeft CLA een ontstekingsremmende werking. Over deze effecten is geen eenduidig wetenschappelijk onderzoek voorhanden op basis waarvan deze claims kunnen worden gerechtvaardigd.